1- مرکز تحقیقات بیماریهای غیرواگیر، دانشگاه علوم پزشکی سبزوار، سبزوار، ایران. ، everlastingmajid@gmail.com
2- دانشکدۀ پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران.
چکیده: (15 مشاهده)
سیکلوتیدها، پلیپپتیدهای دفاعی ماکروسیکلیک فوق پایدار مشتق شده از گیاه هستند که با یک اسکلت حلقوی غنی از سیستئین مشخص میشوند. این ساختار متمایز و منحصربهفرد، پایداری ساختاری استثنائی و مقاومت قابل توجهی را دربرابر زوال بیولوژیکی، تنش حرارتی، آنزیمی و دناتوراسیون شیمیایی فراهم میکند و به آنها ظرفیتهای ذاتی نفوذ به سلول را داده و به آنها اجازه میدهد تا بهعنوان عوامل فعال خوراکی برای دفاع از میزبان عمل کنند. این خواص همچنین سیکلوتیدها را بهعنوان داربستهای ایدئالی برای طراحی داروهای خوراکی جدید قرار میدهند. سیکلوتیدها طیف گستردهای از فعالیتهای بیولوژیکی مفید را از خود نشان میدهند و میتوانند در کشاورزی و داروسازی کاربرد داشته باشند. سیکلوتیدها در خانوادههای گیاهی متعددی ازجمله ویولاسه، روبیاسیا، سولاناسیا، کدوییان، پوآسیا، و باقلا کشف شدهاند. آنها عمدتاً در خانوادههای Violaceae و Rubiaceae و بهطور محدود در دیگر خانوادهها نیز یافت میشوند. سیکلوتیدها معمولاً در سراسر خانوادۀ Violaceae توزیع میشوند و هرچند بهطور گسترده در بین جنسهای Leonia و Viola توزیع شدهاند، اما در اکثریت قریب به اتفاق گونههای Violaceae هم وجود دارند که هنوز بررسی نشدهاند، هرچند بهطور طبیعی فعالیتهای زیستی متنوعی را نشان میدهند. سیکلوتیدها طیف وسیعی از فعالیتهای درمانی ازجمله رحمزدایی، همولیتیک، ضدنوروتنسین، ضد HIV، سیتوتوکسیک، ضدرسوب، و ضدسرطان را نشان میدهند و علاوهبراین، بهعنوان آفتکش زیستی نیز گزارش شدهاند. پیشرفتهای اخیر در فعالیتهای بیولوژیکی و دارویی سیکلوتیدها بهویژه در کاربرد آنها بهعنوان عوامل ضدمیکروبی قابل توجه بوده هرچند که پیچیدگیهای مسیر بیوسنتزی سیکلوتیدها، چالشهایی را برای سنتز آنها در موجودات غیربومی ایجاد کرده است. بهعنوان نمونه، مخلوطهای سیکلوتید نیمهخالص مشتقشده از Viola dalatensis Gagnep اثر ضدباکتریایی را دربرابر باسیلوس سوبتیلیس، سودوموناس آئروژینوزا، و آسپرژیلوس فلاووس نشان دادند. نتیجه آنکه شناخت ترکیبات جدید و عملکردهای متنوع اجزای مختلف گیاه بنفشه، بر اهمیت ویژه و عنایت خاص محققان به این گیاه پربرکت را بیشازپیش نمایان میسازد.
نوع مطالعه:
مروری |
موضوع مقاله:
گیاهان دارویی