fa بررسی ایمنی گرده گل زنبور عسل بر عملکرد، استرس اکسیداتیو و تغییرات هیستوپاتولوژی کبد، کلیه و پانکراس موش صحرایی گیاهان دارویی Medicinal Plants پژوهشي Research <strong>هدف:</strong> آثار درمانی گرده گل زنبور عسل در مطالعات مختلف به اثبات رسیده، ولی مطالعات سمیت در این زمینه محدود است؛ بنابراین در این مطالعه آثار سمیت احتمالی عصاره هیدروالکلی گرده گل روی بافت‌های کبد، کلیه و پانکراس موش صحرایی نر بررسی شد.&nbsp;<br> <strong>روش ها:</strong> چهارده سر موش صحرایی نر به دو گروه هفت‌تایی تقسیم شدند: گروه اول ۸۰۰ میلی‌گرم بر کیلوگرم عصاره هیدروالکلی گرده گل زنبور عسل و گروه دوم ۱۰۰ گرم بر ۵/0 میلی‌گرم نرمال سالین به صورت درون صفاقی به مدت یک روز دریافت کردند. سپس بیومارکرهای کبدی، کلیوی، پانکراتیک و بیومارکرهای استرس اکسیداتیو بررسی شد. علاوه بر این، بخشی از بافت‌های کبد، کلیه و پانکراس نیز از نظر هیستوپاتولوژیکی بررسی شد.<br> <strong>یافته ها:</strong> آنزیم‌های نیتروژن اوره خون (0/0212=‌P‌) و آسپارتات آمینوتراسفراز (0/0344=P) و بیومارکر مالون‌دی‌آلدئید (0/018=P‌) بافت کلیه در گروه عصاره هیدروالکلی گرده گل زنبور عسل در مقایسه با گروه کنترل از لحاظ آماری کاهش و بیومارکر گلوتاتیون ‌بافت کلیه در این گروه نسبت به گروه کنترل افزایش معنادار نشان داد (‌0/0031=P) سایر پارامترهای مورد سنجش بین دو گروه معنادار نبود (‌0/05<p)‌.> <strong>نتیجه گیری:</strong> گرده گل زنبور عسل ویژگی‌های درمانی دارد و به عنوان یک ماده مغذی می‌تواند با افزایش محتوای گلوتاتیون و ظرفیت آنتی‌اکسیدانتی بدن برای انسان مفید و اثربخش باشد. این ماده در این پژوهش هیچ اثر سمیتی روی اندام‌های کبد، کلیه و پانکراس ایجاد نکرد و حتی توانست ارگان‌های حیاتی را در شرایط استرس اکسیداتیو حفاظت کند. هرچند برای رد کردن سمیت این ماده ارزشمند و اطمینان از ایمنی آن تحقیقات بیشتری ضروری است.</p)‌.> <strong>Objective:&nbsp;</strong>The therapeutic effects of bee pollen have already been proven in various studies, but toxicity studies in this field are limited. Therefore, in this study, the possible toxicity effects of hydroalcoholic extract of flower pollen on liver, kidney, and pancreatic tissues of male rats are investigated.<br> <strong>Methods:&nbsp;</strong>Fourteen male rats were divided into two groups of seven: the first group received 800 mg/kg hydroalcoholic extract of bee pollen, and the second group received 0.5 mL/100 g normal saline intraperitoneally for 1 day. Then, their livers, kidney, pancreas, and oxidative stress biomarkers were evaluated. In addition, pieces of liver, kidney, and pancreatic tissues were examined histopathologically.<br> <strong>Results:&nbsp;</strong>Blood urea nitrogen (BUN) (P =0.0212), aspartate aminotransferase (AST) enzymes (P =0.0344), and malondialdehyde (MDA) biomarker (P =0.018) of kidney tissue were significantly decreased in the hydroalcoholic extract of bee pollen group compared to the control group. The glutathione (GSH) biomarker of kidney tissue showed a significant increase in this group compared to the control group (P =0.0031). The other evaluated parameters were not significantly different between the two groups (P> 0.05). Histopathologically, no deleterious and toxicity effects were observed in the tissues.<br> <strong>Conclusion:&nbsp;</strong>Bee pollen has therapeutic properties and, as a nutrient, can be useful and effective for humans. In this study, this substance did not have toxicity effects on the liver, kidney, and pancreas and even protected vital organs in oxidative stress conditions. However, more research is needed to prove the toxicity of this valuable substance and to ensure its safety. گرده گل زنبور عسل, استرس اکسیداتیو, هیستوپاتولوژی, موش صحرایی Bee pollen, Oxidative stress, Liver, Kidney, Pancreas, Histopathology, Rat 330 345 http://cmja.arakmu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1094-1&slc_lang=fa&sid=1 Neda Sistani Karampour ندا سیستانی کرم پور 1) N.sistani1386@yahoo.com 100319475328460016284 100319475328460016284 No Department of Pharmacology, Faculty of Pharmacy, Marine Pharmaceutical Sciences Research Center, Ahvaz Jundishapur University of Medical Sciences, Ahvaz, Iran. گروه فارماکولوژی، دانشکده داروسازی، مرکز تحقیقات علوم دارویی دریایی دانشگاه علوم‌پزشکی جندی‌شاپور اهواز، اهواز، ایران. Mohammad Javad Bagheri محمدجواد باقری 2) mjbagheri70@gmail.com 100319475328460016285 100319475328460016285 No Toxicology Department, Pharmacy faculty, Ahvaz Jundishapur University of Medical Sciences, Ahvaz, Iran. گروه سم‌شناسی، دانشکده داروسازی، دانشگاه علوم‌پزشکی جندی‌شاپور اهواز ، اهواز، ایران. Laya Sadat Khorsandi لعیا سادات خرسندی 3) khorsandi_cmrc@yahoo.com 100319475328460016286 100319475328460016286 No Department of Histology, Faculty of Medicine, Cellular and Molecular Research Center, Ahvaz Jundishapur University of Medical Sciences, Ahvaz, Iran. گروه بافت‌شناسی، دانشکده پزشکی، مرکز تحقیقات سلولی و مولکولی خلیج فارس، پژوهشکده علوم پایه پزشکی دانشگاه علوم‌پزشکی جندی‌شاپور اهواز، اهواز، ایران. Zeinab Dehghan Mohammadi زینب دهقان محمدی 4) Zdehghan606@gmail.com 100319475328460016287 100319475328460016287 No Diabetes Research Center, Ahvaz Jundishapur University of Medical Sciences, Ahvaz, Iran. مرکز تحقیقات دیابت، دانشگاه علوم‌پزشکی جندی‌شاپور اهواز ، اهواز، ایران. Maryam Salehcheh مریم سله چه maryamsalehcheh@gmail.com 100319475328460016288 100319475328460016288 Yes Department of Toxicology, Faculty of Pharmacy, Toxicology Research Center, Basic Medical Sciences Institute, Ahvaz Jundishapur University of Medical Sciences, Ahvaz, Iran. گروه سم‌شناسی، دانشکده داروسازی، مرکز تحقیقات سم‌شناسی، پژوهشکده علوم پایه پزشکی، دانشگاه علوم‌پزشکی جندی‌شاپور اهواز، اهواز، ایران. Hooman Honarmand هومن هنرمن 100319475328460016289 100319475328460016289 No Toxicology Department, Pharmacy faculty, Ahvaz Jundishapur University of Medical Sciences, Ahvaz, Iran. گروه س مشناسی، دانشکده داروسازی، دانشگاه علو مپزشکی جند یشاپور اهواز ، اهواز، ایران.